Tytus-subaeratus-Titus

Następny numizmat Tytusa błędnie opisany jako Wespazjana. Często popełniany błąd przez sprzedawców, gdy widzą napis VESPASIAN... Przecież z przodu jest T (Tytus).
Pozwoliłem sobie skwapliwie skorzystać z czyjejś nieuwagi .
Inna rzecz to kupujący ,którzy wolą nabywać totalnie wytarte denary niż nawet pięknie zachowane subaeratusy.
W mojej opinii moneta którą dziś prezentuję ,warta jest więcej niż 38 złotych...
Wspaniale zachowany portret Tytusa oddaje wszystkie szczególy jego oblicza.Niewątpliwe podobieństwo do ojca  też może mylić, tak sprzedających jak i kupujących.
Subaeratus został wybity za panowania Wespazjana kiedy Tytus nosił tytuł Cezara.Niedawne wojny domowe i stłumienie powstania w Judei ,to wydarzenia do których może odnosić się rewers monety, przedstawiajacy Jowisza Obrońcę.
RIC 863 Waga 1,9 g
Awers:Głowa Tytusa w wieńcu zwrócona w prawo T CAESAR IMP VESPASIAN
Rewers:Jowisz stojacy na wprost,  trzymajacy berło ,składajacy ofiarę z patery nad ołtarzem  IOVIS CVSTOS.

 Podobne brodate oblicze Jowisza widoczne na popiersiu z Muzeum Watykańskiego posiada postać na rewersie numizmatu .

Didiusz Julianus-denar-Didius Julianus

On wylicytował purpurę a ja jego monetę.
Udało mi się  zdobyć czytelny egzemplarz denara w przystępnej cenie.
O tym jak rzadkie i cenione przez kolekcjonerów są monety tego cesarza, nie muszę pisać.
Nikt w historii tak drogo nie kupił sobie śmierci jak ten władca.Premia która obiecał  wynosiła 25 tysięcy sesterców dla każdego pretorianina.
Nie akceptowany przez ludność stolicy i legiony ,które obwołały swoich cesarzy , oparł  rządy na gwardii pretoriańskiej.Lojalność tej formacji też pozostawała w zależności od obiecanej premii ,której nigdy nie wypłacono gdyż brakowało na to środków.
Słabość  rządów bez odpowiedniego zaplecza i poparcia doprowadziła  do bardzo szybkiego upadku.
Zamordowany przez tych którzy go wynieśli, miał rzec " i co ja zrobiłem tak strasznego?Kogo zabiłem?"
Panował zaledwie 66 dni.Od 28 marca  do 1 czerwca  193 roku n.e.
RIC 1  Waga 2,3 g
Awers: Głowa cesarza w wieńcu zwrócona w prawo IMP CAES M DID IVLIAN AVG
Rewers:Concordia stojąca na wprost ,trzymająca dwa sztandary legionowe CONCORDIA

  Awers denara gdzie Concordia (personifikacja zgody) trzyma dwa sztandary legionowe brzmi jak apel do armii o poparcie.

"Oddajcie więc cesarzowi to, co jest cesarskie, a Bogu to, co boskie" -Tyberiusz-denar-Tiberius

Ewangelia wg św. Mateusza
Sprawa podatku
15 Wtedy faryzeusze odeszli i naradzali się, jak by podchwycić Go w mowie. 16 Posłali więc do Niego swych uczniów razem ze zwolennikami Heroda, aby Mu powiedzieli: «Nauczycielu, wiemy, że jesteś prawdomówny i drogi Bożej w prawdzie nauczasz. Na nikim Ci też nie zależy, bo nie oglądasz się na osobę ludzką. 17 Powiedz nam więc, jak Ci się zdaje? Czy wolno płacić podatek Cezarowi, czy nie?» 18 Jezus przejrzał ich przewrotność i rzekł: «Czemu Mnie wystawiacie na próbę, obłudnicy? 19 Pokażcie Mi monetę podatkową!» Przynieśli Mu denara. 20 On ich zapytał: «Czyj jest ten obraz i napis?» 21 Odpowiedzieli: «Cezara». Wówczas rzekł do nich: «Oddajcie więc Cezarowi to, co należy do Cezara, a Bogu to, co należy do Boga». 22 Gdy to usłyszeli, zmieszali się i zostawiwszy Go, odeszli.

Czy to jest ta moneta którą opisano w ewangelii? Powszechna jest opinia że tak.Ale czy tak  naprawdę jest?
Kwestionowany jest przecież przez niektórych  nawet fakt przedstawionego  w tej opowieści zdarzenia.
Chodzi tu o zwyczaje religijne Faryzeuszy którzy usiłują zastawić pułapkę na "wichrzyciela" i ich "superczystość".Monety z wizerunkami uznawano z nieczyste. Wskazuje się też na nikłe znaleziska denarów Tyberiusza na terenach Judei i Galilei
Przyjmijmy jednak wiarygodność opisu i że to był  ten typ denara. Dlaczego ten? Cesarza August przez 41 lat panowania wybił ponad 100 odmian tego rodzaju monet a Tyberiusz przez 23 lata tylko 2!
Z tym że po roku 15 n.e. tylko rewers PONTIF MAXIM
Numizmat ten jest bardzo poszukiwany i mocno ceniony.Udało mi się zdobyć dość ładnego subaeratusa .
Szpeci go tylko wielka dziura w głowie Tyberiusza odsłaniająca miedziany rdzeń.
Numer RIC też nie jest możliwy do ustalenia gdyż moneta nie jest wybita centrycznie .Może to być RIC 28 lub 30 .To tylko różnica w podstawie na której stoi krzesło.
Waga 1,8 g
Awers:Głowa cesarza w wieńcu zwrócona w prawo TI CAESAR DIVI AVG F AVGVSTVS
Rewers:Liwia (jako Pax) siedząca na zdobionym krześle w prawo, trzymająca gałązkę oliwną i berło lub włócznię. PONTIF MAXIM

Hadrian -denar

Ładny denar którego dziś chciałbym pokazać ,spłatał mi figla.Z początku myślałem że wybito go w czasie drugiego konsulatu cesarza Hadriana.Po dłuższym poszukiwaniu stwierdziłem jednak, że jest to RIC 215 a drugi konsulat to jednak błąd przy wybijaniu monety . Zamiast liczby III jest widoczna II i kawałek trzeciej jedynki.
Piękny portret imperatora widzimy w rzadziej występującej wersji zwróconej w lewo.
Moneta pochodzi lat 132-134 n.e.
RIC 215 Waga 3 g
Awers: Udrapowane popiersie cesarza zwrócone w prawo HADRIANVS AVGVSTVS
Rewers: Iustitia siedząca w lewo,trzymająca paterę i berło IVSTITIA AVG P P COS III

Rok czterech cesarzy

W końcu zebrałem wszystkich władców osławionego roku 69 n.e.,zwanego rokiem czterech cesarzy.U mnie ten rok trwał dwa lata.Co prawda sesterc Galby wybity został przez Tytusa ,to jednak widnieje na nim wizerunek tego pierwszego.
Ciekawy był to czas i dużo się w nim działo.Po błazeństwach i tyraństwie Nerona nadzieja na lepsze rządy musiała poczekać aż do objęcia sterów państwa przez Wespazjana.
Galba ,Otho,Witeliusz,Wespazjan kolejno jeden po drugim na wspaniałych monetach.Kilkumiesięczne rządy trzech pierwszych i częste zmiany u władzy zaowocowały subaeratusem Witeliusz /Otho,który jest prawdziwym symbolem okresu spisków i wojen ,kiedy pracownicy mennicy nie nadążali ze zmianami panujących...
Nie będę już opisywał numizmatów ,gdyż uczyniłem to  wcześniej .Zamieszczam więc tylko ich zdjęcia razem.Czterech cesarzy ,pięć monet.
                                       
                                                                OTO  MÓJ ROK CZTERECH CESARZY :

Witeliusz -denar-Vitellius

Rok czterech cesarzy to czas praktycznie nieustających zmagań między kolejnymi chętnymi do władzy w imperium.Witeliusz ,którego denara dziś prezentuję jest trzecim który obejmuje rządy w Cesarstwie w roku 69 n.e.Pokonawszy Othona w krwawej bitwie nad rzeką Pad niedaleko Cremony (Bedriacum) ,wkracza do Rzymu ,zostaje uznany przez Senat i obdarzony cesarskimi honorami.Z pewnością do tamtych wydarzeń nawiązuje rewers monety przedstawiający boginię Wiktorię.Usiadła sobie Wiktoria z palmą i paterą na tronie i ruszyć się z niego już nie chciała.24 października 69 roku znowu pod Cremoną dochodzi do kolejnej bitwy z armią następnego pretendenta do władzy cesarskiej Wespazjana.Tym razem wojska Witeliusza zostają pokonane a jego dni są już policzone...No i gdzie była ta Witeliuszowa Wiktoria?Już chyba tylko na monetach takich jak ta.Denar pokazany na zdjęciach zachowany jest w dość dobrym stanie.Ciemna patyna dodaje mu dodatkowego klimatu.          RIC 71 Waga 2,8 g
                                                                           
Awers:Głowa cesarza zwrócona w prawo A VITELLIVS GERMANICVS IMP                                                                                   Rewers:Wiktoria siedząca w lewo,trzymająca gałązkę palmową i paterę

Makrynus i Konstancjusz Gallus

Dzisiaj zaprezentuję dwa ciekawe numizmaty pozornie nie związane ze sobą.Co łączy te dwie monety wyjaśnię później.
Pierwsza to brąz lokalny Makrynusa  z  Nikopolis ad Istrum
Moushmov 1220 Waga 9,3 g
Awers:Popiersie w wieńcu,płaszczu i zbroi zwrócone w prawo AYT K OPPEL CEVH MACREINOC
Rewers:Artemida krocząca w prawo,trzymająca łuk,sięgająca po strzałę z kołczanu,mająca psa  przy nogach.VP AGRIPPA NIKOPOLITWN PROC ICTRWN

Jest rok 217 n.e. gdy po śmierci Karakalli władzę obejmuje Makrynus.Sytuacja która zaistniała po usunięciu poprzednika nie była korzystna dla nowego cesarza.
Trwa kampania perska.Brak doświadczenia wojennego , oraz chęć umocnienia swojej pozycji jako imperatora ,powoduje próbę układów z kólem Artabanusem IV.
Rokowania nie przynoszą skutku i dochodzi do niezwyke krwawej bitwy pod Nisibis.
I tutaj chciałbym przedstawić doskonałą grafikę artysty Igora Dzis, która ilustruje tamto wydarzenie.

http://igor-dzisblogspotcom.blogspot.com/2010/12/battle-of-nisibis-217-ad.html

Widzimy że armia rzymska powoli  się zmienia .Lorica segmentata i prostokątne scutum nosi tylko centurion.
Krótkie gladiusy zastąpiła spatha ,lepsza do walki jazdą.Pojawiają się kaptury kolcze.
Niezwykle dynamiczna scena w której legionista zadaje śmiertelny cios leżącemu jeźdźcowi, od razu przywiodła mi na myśl rewers monety Konstancjusza Gallusa.

I to właśnie ta ilustracja połączyła  te dwa , niezwiązane ze sobą numizmaty.
Konstancjusz Gallus.Aquileia 351 - 354 rok n.e.  RIC VIII 203  Waga 1,9 g
Awers:Popiersie w zbroi i płaszczu zwrócone w prawo. DN CONSTANTIVS IVN NOB C
Rewers:Legionista przebijający włócznią przewróconego jeźdźca.FEL TEMP REPARATIO
W odcinku menniczym AQT.